MINITAB
در هنگام اجرای برنامه به طور پیش فرض سه پنجره در آن نشان داده میشود :
1.پنجره Session (جلسه) :این پنجره جهت وارد کردن دستورات ونمایش خروجی حاصل از اجرای برنامه میباشد. بنابراین نتایج حاصل ازاجرای برنامه ها رادراین پنجره مشاهده خواهید کرد واز آن میتوان به عنوان قلب ومرکز مینی تب یاد کرد.
2.پنجره Worksheet (اولین صفحه کاری) : از این پنجره به منظور وارد کردن داده ها استفاده میشود (مانند EXCEL).
3.پنجره Project Manager (مدیر پروژه) : از این پنجره جهت مدیریت پروژه کاری استفاده میشود .در حقیقت شما می توانید هر کاری که در محیط نرم افزاری MINITAB انجام می دهید را به عنوان یک "پروژه " (Project) ذخیره کرده ومدیریت نمایید.
نرم افزار MINITAB به گونه ای طراحی شده است که بتواند طیف وسیعی از آزمونهای آماری رابه سادگی وبه سرعت اجرا کند. قبل از تحلیل داده ها باید عملیات مقدماتی مهمی را انجام دهید. قبل از هر چیزی باید از صحت وارد شدن داده ها در MINITABاطمینان حاصل کنید چرا که از این داده ها برای اجرای آزمونهای آماری توسط نرم افزار استفاده می شود . روند تحلیل داده ها در MINITABطی دو مرحله کلی انجام می شود :
الف . بررسی وتوصیف داده ها :
۱.تحلیل داده ها و آمار توصیفی :
- اندازه گیری داده ها توسط مقیاسهای اندازه گیری (اسمی" ترتیبی" فاصله یی )
- بررسی اثر مقادیر دور افتاده وتوزیع نا متقارن ( میانگین و انحراف معیار و میزان چوله گی و نامتقارن بودن آنها )
- استفاده از منوهایی نظیر Data و Calculator
2.رسم نمودارهای یک بعدی و دو بعدی :
- نمودار خطی
- نمودار مستطیلی
- نمودار دایره یی
- نمودار میله یی خطی
- نمودار جعبه یی
- نمودار پراکندگی
- نمودارپارتو
- etc ...
ب . تحلیل آماری :
1.آزمون فرض آماری : هدف از (Hypothesis Testing ) تعیین این موضوع است که با توجه به اطلاعات بدست آمده از داده های نمونه حدسی که درباره خصوصیتی از جامعه میزنیم به طور قوی تائید میشود یا نه. این حدس بنا به تحقیق نوعا شامل ادعایی درباره مقدار یک پارامتر جامعه است . " در واقع هر حکمی درباره جامعه را یک فرض آماری مینامند که قابل قبول بودن آن بر مبنای اطلاعات حاصل از نمونه گیری از جامعه بررسی میشود" ودرMINITAB از آن جهت تحلیل خروجی ها استفاده میشود .برای اجرای این دستور از دو روش : 1. State< Basice Statistics<1- sample و وارد کردن مقادیرمورد نیاز و دریافت خروجی ( به صورت تحلیل شده) 2.دریافت خروجی پس از تایپ دستورات در پنجره Sessionو(تحلیل توسط خود کاربر) استفاده میشود .
2.تحلیل همبستگی : هدف از (Correlation Analysis) مطالعه رابطه بین متغیرهای XوY است . روشهای همبستگی وقتی مناسب هستند که متغیر تصادفی Y به متغیر مستقل X که اغلب بوسیله آزمایش کننده کنترل میشود بستگی دارد وتحلیل به منظور تعیین اثر X(مثلا:تعداد سالهای تحصیل پدر) در توانایی آن در پیش بینی )Yتعداد سالهای تحصیل پسر)صورت میگیرد . . این دستور از منویBasice Statistics >Stateاجرا میشود .
3.رگرسیون : بطور کلی در مبحث (Regression)علاقمندیم بدانیم تغیر در متغیرهای پیشگو مقادیر متغیرهای پاسخ را چگونه تحت تاثیر قرار میدهد. واژه رگرسیون به معنای بازگشت است ونشاندهنده آن است که مقدار یک متغیر به متغیر دیگری باز میگردد. این دستور از منوی Stateاجرا میشود .
4.طرح وتحلیل آزمایش ها : آزمایشاتی که دارای بیش از دو گروه مقایسه هستند را میتوانیم بوسیله" آزمون T" آنالیز کنیم. ولی اگر آزمایشی شامل بیش از دو گروه باشد باید بین هردو گروه از آنها با استفاده از آزمون Tتعداد زیادی" مقایسه دوگانه" صورت بگیرد که این امر علاوه بر افزایش تعداد مقایسات احتمال اینکه اختلاف بین دو تیمار بطور تصادفی " معنی دار" شود را نیز افزایش داده ایم. در این مبحث روشهایی وجود دارند که جهت مقایسه بیش از دو تیمار بکار میروند . مانند :
1. آنالیز واریانس یکطرفه One Way< Anova
۲. آنالیز واریانس دو طرفهTwo Way < Anova< State
- جداول توافقی
- روشهای تحلیل عاملی
- رده بندی ممیزی
- تحلیل مولفه های اصلی
- روشهای نا پارامتری
- etc
از ديگر قابليتهاي نرمافزاري Minitab ميتوان به موارد زير اشاره کرد:
• ارتباط با ديگر نرمافزارها مخصوصا نرمافزارهاي بانک اطلاعاتي (ODBC)
• اعمال توابع محاسباتي و رياضي و نيز امکان کارکردن با دادهها از جمله رتبهبندي، مرتبکردن فيلتر کردن دادهها، ادغام کردن کاربرگها و ....
• راهنمايي تحت عنوان Stat Guide (راهنماي آماري) که مباحث آماري کليه بحثهاي موجود در اين نسخه را به صورت Online در اختيار کاربر قرار ميدهد.
• و از ديگر قابليتهاي آن تعريف فايلي تحت عنوان پروژه ميباشد که چندين کاربرگ، نمودار، تحليلهاي آماري جدا و قالببندي شده را در يک فايل پروژه ذخيره ميکند و با Project Manager کارمدیریت آن را دنبال میکند . نرمافزار Minitab در مقايسه با نرمافزارهاي مشابه از نظر توانايي نرمافزاري در حد معمول و متعادل است ولي از انجايي که کار با نرمافزار و ورود اطلاعات و مديريت انها نسبتا ساده است به عنوان يک نرمافزار کاربر پسند بهشمار ميرود و در صنعت استفاده از آن به وفور مشاهده ميگردد.
MINITAB یا SPSS مسئله اینست ؟
محیط برنامه نویسی SPSS و MINITAB تقریبا و نود درصد به هم شباهت دارند و کسی که با نحوه کار در یکی از این نرم افزارها آشنایی داشته باشد قادر به کار در دیگری نیز خواهد بود . ویژگی بسیار بارز دراین نرم افزار ها دارا بودن یک محیط USER FRIENDLY (کاربر پسند ) ورابط گرافیکی بسیار قوی است .
اما چیزی که این دو نرم افزار را از یکدیگر مجزا میکند بیشتر موارد استفاده آنهاست بدین شرح که به علت قوی بودن جنبه آماری در SPSS از آن بیشتر در حيطهء علوم اجتماعي، روانشناسي و علوم رفتاري و ... استفاده میشود واز کاربردهای آن در مهندسی صنایع را در بحث تحلیل سیستم میتوان نامبرد.
در حالیکه MINITAB به علت وجود ابزارهایی چون: ابزارهاي کنترل کيفيت آماري شامل نمودار پارتو، نمودار علت و معلول، نمودار دنباله، نمودار چند متغير، نمودار متقارن و نمودارهاي کنترل. ابزارهاي طراحي و تحليل طرحهاي آزمايشي . ابزار تعيين اندازه نمونه و قدرت آزمون . ابزارهاي آناليز بقا و قابليت اطمينان . آناليزهاي چند متغيره ..etc . بیشتر در صنعت مورد استفاده قرار میگیرد .
