ریشه تفاوت بین اورکد و پروتل در چیست ؟
چنانکه بخاطر داشته باشید قبل از اینکه رایانه های شخصی وارد بازار شود همه افراد دست اندرکار طرح مدار چاپی اعم از کارگران چاپ فیبر تا تکنسین ها و مهندسین طراح برای ترسیم مدار چاپی بناچار از کاغد شطرنجی و مداد پاکن استفاده کرده و بعد از مشقات فراوان طرح نهایی را با لتراست یا قلم راپید به کاغذ کالک منتقل مینمودند و از آن فیلم گرفته و بشیوه اسید کاری بروی سطح مس چاپ میکردند .
اما بعد از ورود رایانه های شخصی در دهه 60 ( ه . ش ) به بازار بسیاری از برنامه نویسها و شرکت های نرم افزاری سعی در ارائه برنامه ای کردند که این عملیات با روش نوین انجام بگیرد . پاک کردن ساده در هر بخش از مدار یا کپی کردن هربخش و تکثیر و بطور خلاصه توانایی های خاص ویرایشی با رایانه کاربران را سریعا جذب این وسیله نوظهور کرد اگر چه سیستم عامل آن زمان داس بود و کار با آن واقعا مشکل و نرم افزار ها و کاربران را دچار مشکلات زیاد میکرد اما بسیاری که از کار دستی بستوه آمده بودند با لذت فراوان با این وسیله جدید کار میکردند .
در میان سازندگان نرم افزار دو شرکت بودند که توانستند موفق بیرون بیایند و محصولشان مورد استقبال قرار گرفت یکی PSpice و دیگری Protel بود .
پی اسپیس که از قبلها با رایانه های عظیم IBM همواره کار شبیه سازی مدارات و تحلیل آنرا انجام میداد و از قبل نیز در زمینه طرح مدار چاپی نیز دارای نرم افزار خاص خود بود . اما پروتل با ارتباطاتی که با کارگاههای چاپ مدار داشت به این نتیجه رسیده بود که نرم افزاری به بازار ارائه دهد که ازکمترین پیچیدگی برخوردار باشد تا حتی کارگران کارگاهها نیز بتوانند با آن کار کنند و از الگوریتم های ساده در تمامی قسمت ها استفاده شود .
بدین سان بود که پروتل نرم افزاری به بازار ارائه داد که یک کاربر غیر متخصص نیز بتواند اینبار بجای مداد و کاغذ شطرنجی و لتراست از نماد های تصویری استفاده کند و بسادگی با قرار دادن پایه لحیم ( پد ) و خط ( تراک ) و اتصال آنها بیکدیگر مدار خود را طرح و نهایی نماید و در ضمن بتواند برای قطعات خاص خود نیز یک کتابخانه بسازد . و این همان نکته ایست که باعث شد پروتل در بازار های کاری بشدت و سرعت شناخته شده و چنانکه بجرات میتوان گفت در ایران 99 در صد از چاپچی ها فقط با پروتل قادر به کار کردن هستند !
اما این ترسیم در نهایت یک کار تصویری ( گرافیکی ) صرف بود و هیچ ربطی به مدار الکترونیک نداشت و در نتیجه نمیتوانست هیچ ارتباط پویائی با نقشه داشته باشد .
در این هنگام گروه نرم افزار OrCAD برآن شد تا با همکاری پی اس اقدام به ساخت نرم افزاری بنماید که مدار چاپی نهایی آن با نقشه و قطعات بکار رفته در آن ارتباط پویا و متقابل را داشته باشد . والبته پی اس از این امر و شراکت نهایت استقبال را کرد چرا که دیگر براحتی به همان شاخه تخصصی خود یعنی تحلیل رایانه ای مدارات الکترونیکی میتوانست ادامه داده و کار مدار چاپی را به اورکد واگذار نماید . ( خیلی ها نیز معتقدند که این دو از همان ابتدا یکی بوده و تحت نام Cadence کار میکردند که هنوز هم با این عنوان گروه خود را معرفی مینمایند . )
البته پروتل نیز بیکار نماند و از همان ابتدا سعی در پیگیری چنین رویه ای را نمود اما بدلیل ساختار اولیه ای که برای منظور دیگر داشت هنوز با وجود ارائه پروتل 2006 به بازار اما نتوانسته مشکلاتی که از ابتدا گریبانگیرش بوده را مرتفع نماید .
|
با توجه به توضیحات فوق درمیابیم ریشه تفاوت در این دو نرم افزار همان تفاوت در هدف اولیه است یعنی پروتل ناچار بود از الگوریتمی استفاده نماید که جوابگوی سطوح غیر متخصص از کاربران باشد ولی اورکد از الگوریتمی بهره برد که برای دانشجویان و مهندسین قابل درک بود . |
در حال حاضر این دو نرم افزار چه تفاوت های مهمی با یکدیگر دارند ؟
پروتل که با داس شروع کرد و نسخه 1 ، 1.5 ، 2.7 را فقط برای مدار چاپی و 3.3 را بعدا برای شماتیک ارایه داد و در 99 این دو را بهم متصل کرد اما 99 را نیز 6 بار اصلاح کرد ( تا سرویس پک 6 ) ولی باز همواره در رسم خودکار دچار مشکات فراوان بود کمااینکه پروتل 99 ، سیستم عامل ویندوز2000 ببعد را نیز دچار آسیب جدی میکرد وناچار پروتل 2002 را به بازار ارائه نمود از ویژگی بارز این نسخه کناره گیری از قبول ترسیم خودکار مدار یک رو مس است به اضافه اینکه بعضی دیگر از گزینه ها و یا پنجره ها و یا توانایی هایش نیز حذف شده . اما هنوز توانایی رقابت با اورکد حتی 9 را نیز ندارد .
در اورکد ما براحتی قادر خواهیم بود که با استفاده از فعال سازی DRC ( حریم های ممنوعه ) عمل ویرایش دستی را بعد ترسیم خودکار ( اتوروت ) بمنظور زیبا سازی و اعمال نقطه نظرات خود به طرح را انجام دهیم . در حالیکه دی آر سی پروتل ایجاد سد در ترسیم نمیکند و همواره در ویرایش مدار احتمال اتصالی یا نزدیکی بیش از حد مجاز خطوط و سوراخکاری ها وجود دارد . این تفاوت در ترسیم گروههایی از خطوط موازی که باید با هم مسیر ها را طی کرده و پیچ و خم داشته باشند کاملا مشهود است بطوریکه با یک نظر میتوان سریعا تشخیص داد که مدار با اورکد رسم شده یا پروتل و همین باعث شده تا در مادر برد ها بطور اجتناب ناپذیر از اورکد استفاده شود .
در اورکد این توانائی نیز هست تا از نماهای تصویری با فرمت Bit Map ویندوز برای پیاده سازی آرم های تصویری شرکت ها بروی مدار چاپیشان استفاده شود در حالیکه پروتل فقط میتواند از حروف برای اینکار استفاده کند .
در اورکد میتوانیم تا بر روی فیبر یک رو مس نیز عمل رسم خودکار انجام دهیم در حالیکه این توانایی در پروتل با ناکامی هایی که تا نسخه 99 داشت دیگر برای همیشه حذف شد .
قدرت ترسیم و مسیر یابی در اورکد فوق العاده و شگفت انگیز است و بخصوص با ارائه بخش اسمارت روت این توانایی را به نهایت ممکن رسانیده است چنانکه یک مدار پیچیده و فشرده و با محدودیت های زیاد DRC را فرضا در زمانی حدود 40 دقیقه رسم کرده در حالیکه پروتل همانرا در 5 ساعت انجام داده و احتمال ناتمام ماندن آن نیز هست .
یکی دیگر از مشکلاتی که کاربر با پروتل مواجه میشود ناسازگاری نسخه های مختلف پروتل از نظر ظاهر پنجره ها و تعویض گزینه ها و حتی نام آنها و یا حذف بعضی توانایی هایی که احتمالا به آن عادت کرده بود میباشد . در حالیکه اورکد از همان نسخه 7 تا کنون که 15.7 را طی 5 مرحله ارائه داده هنوز همان شما ی ظاهری محیط کار و گزینه ها و نامهای آن و ... را حفظ کرده فقط اشکالات و کاستی ها رفع شده و به توانایی های دیگرش افزوده شده واین امر باعث میشود تا محیط کار را ایمن تر و دلچسب تر شود.
|
اگر بطور کاملا خلاصه فقط به 5 برتری اورکد بخواهیم اشاره کنیم میتوانیم ازتوانائی ترسیم برد های یک رو و سرعت عمل ترسیم خودکار و سهولت و نیز ایمنی در ویراایش دستی محیط اورکد و زیبایی کار حاصله اشاره کنیم . |
از عمده ترین ضعف های اورکد عدم توانایی انتخاب کل یک طرح و انتقال بر بخش دیگر محیط کاری است در حالیکه پروتل بدلیل ساختار گرافیکی که از ابتدا انتخاب کرد این توانایی را داراست و این مشکل منجر به ان میشود تا کاربر دست آخر بعد از انجام طراحی با مشکلاتی انرا به پروتل انتقال و تمامی اجزاء را ترجمه کرده چرا که درغیر اینصورت در چاپ مدار دچار هزینه سنگین میشود . ونیز عدم توانایی در برگشت نامحدود ( Undo ) درویرایش دستی مدار چاپی است که پروتل این مشکل را ندارد ( که آن نیز بر میگردد به ساختار گرافیکی پروتل ) .
